logo Contact images

Black Swan van Nassim Nicolas Taleb: hoe de zwarte zwaan je business kan verrassen

Black Swan Nassim Taleb
Strategie

Geschreven door Niek van Son MSc op 22 april 2022

Voor het laatste bijgewerkt op 29 april 2022

Wat wordt bedoeld met een black swan?

The Black Swan Fallacy leert ons dat we zien wat we willen zien. Informatie die daarmee in tegenspraak is, wordt genegeerd. Ongemerkt vallen we allemaal in deze valkuil. Dit onderkennen is van groot belang voor bedrijven bij het nemen van beslissingen.

In zijn bestseller boek The Black Swan – The impact of the Highly Improbable (2007) gaf statisticus en optietrader Nicolas Taleb hier een nieuwe draai aan. Voor hem is een zwarte zwaan de statistisch insignificante (dus heel kleine) kans op een extreme gebeurtenis. Die kleine kans moeten we juist niet negeren. In dit artikel lees je hier meer over. En hoe je hier in je bedrijf van profiteert.

Wat zijn voorbeelden van een black swan?

Vrijwel alle levensveranderende gebeurtenissen in de geschiedenis, politiek, wetenschap, in zaken en privé, zijn Black Swan events. Zowel negatief als positief. Keer op keer worden we er totaal door verrast. De Twin Towers, het internet, de Tesla, Covid, de voorbeelden liggen voor het oprapen. En keer op keer herkennen we de Zwarte Zwaan pas naderhand.

Als mens zijn we zo gebouwd, of liever gewired, dat we details zien, en vooral verschillen. Algemeenheden zien we niet, die vallen niet op. We weten niet wat we niet weten. De Amerikaanse defensieminster Robert Rumsfeld zei het zo: er zijn “known unknowns”, maar er zijn ook “unknown unknowns”.

We varen blind op voorspellingen en statistische kansberekeningen. Daarbij ligt de focus op de meest waarschijnlijke kansen. Niet op de ‘outliers’, de piepkleine kansen ver links en rechts van de Gaussiaanse normaalverdeling. Taleb leert ons juist daarnaar te kijken. En kritisch te blijven denken en paraat te staan om snel te kunnen reageren.

Praktijkvoorbeeld uit onze eigen werk

Bij Tasmanic zien we vaak positieve zwarte-zwaan-effecten. Klanten die bijvoorbeeld in eerste instantie hun online vindbaarheid willen verbeteren, zien onverwacht ook andere zaken positief veranderen. Het doel is meer klanten. Maar het leidt ook tot nieuwe partnerships, betere medewerkers, investeerders, mediaoptredens en free publicity. Zonder die vindbaarheid was de kans daarop 0. Nu is die kans niet 0 en heb je de kans enorm veel rendement te winnen op allerlei vlakken.

Robuustheid

Het gaat ons niet lukken om de zwarte zwaan te voorspellen. Hoe kunnen we ons er dan op voorbereiden? Door ‘robustness’ zegt Taleb, door een robuuste set maatregelen te nemen waardoor je een negatieve klap kunt hebben. Maar ook: klaar staan om van een positieve kans te profiteren.

Denk bijvoorbeeld aan risicospreiding door leads en omzet niet uit 1 succesvol marketingkanaal te halen maar uit meerdere. Of door niet alleen op zoekresultaten van Google te bouwen. Het lijkt safe en makkelijk. Totdat… Lees hier meer over in dit Tasmanic-blog.

Organiseer tegenspraak

Voor elke organisatie gaat het dus om alertheid om niet blind te varen op het verleden en het wegwuiven van klein geachte kansen op m.n. negatieve events. Een stap in deze richting is: organiseer tegenspraak en wijs vooral leidinggevenden erop als ze met macht tegengeluiden onder tafel vegen. In feite is dit de toepassing van ‘falsificatie, het wetenschappelijk rigoureus zoeken naar het tegendeel, ontwikkeld door filosoof Karl Popper.

Wees niet de kalkoen

Het hangt van de kijker af of een event een zwarte zwaan is of niet. Voor een kalkoen die maanden vrolijk vetgemest wordt, komt de klap als grote verrassing. Voor de slager niet. Voor de kalkoen was het onwaarschijnlijk dat de klap zou komen. Oftewel: resultaten uit het verleden zijn geen garantie voor de toekomst.

Vandaar dat Taleb adviseert: “avoid being the turkey”. Identificeer zwakheden in de bedrijfsvoering zodat het ‘witte zwanen’ – dus bekende zaken – worden. Een voorbeeld zijn de stresstests van banken, die na de crisis van 2008 zijn ingevoerd.

Arrogantie en de Barbell Strategy

In zijn lezenswaardige boek waarschuwt Taleb ook voor ‘epistemic arrogance’, arrogantie die optreedt als mensen denken dat ze meer weten dan ze echt weten.

De zwarte zwaan heeft daarom ook relevantie voor risicomanagement.

Zo paste hij de Barbell Strategy toe in zijn werk als trader. Hij vermeed medium risicobeleggingen en investeerde 85-90% in de veiligste beleggingen en de rest juist in hoog speculatieve (de ‘outliers’). Het eventuele verlies is dan gemaximeerd op 10-15%. En er is ook kans op hoge winst. Vooral bij een hoge inflatie is dit een interessante strategie.

 

DE AUTEUR

Niek van Son MSc

Marketing Management (MSc, Universiteit van Tilburg). 10+ jaar ervaring als online marketingconsultant. Hobbyprojecten: Brandio & Surface Interval.

Kies jij ook voor exponentiële groei?